OT-ing – o kulturze pracy w Azji

OT-ing – o kulturze pracy w Azji

W Hong Kongu nie ma przebacz. Godzinny pracy są dłuższe niż w krajach zachodnich, a dodatkowo większa część osób i tak zostaje po godzinach. Popularny skrót OT , choć pochodzi z języka angielskiego (z ang. Over time – po godzinach) świetnie funkcjonuje również w języku kantońskim. Często słychać na ulicach I’m OT-ing today, can’t make it…

Popularny stereotyp o ciężko pracujących Chińczykach jest zatem prawdziwy. Godziny rozpoczęcia pracy w wielu zawodach zdają się być elastyczne. Natomiast nikt raczej nie wyjdzie z pracy wcześniej niż o 18, a zdecydowana większość zostaje do 19/20. Wielu ludzi zostaje również do czasu zamknięcia jakiegoś etapu w projekcie, czyli po prostu siedzi po nocach.

download People going to work

Miejska kultura zatem dopasowuje się do takiego stylu życia. Sklepy otwarte są do późnych godzin. Przeważnie supermarkety i sklepy spożywcze zamykają się dopiero o 12 w nocy. Metro, zwane tutaj po prostu MTR (Mass Transit Railway) kursuje w zależności od destynacji do około 1 w nocy. Gdyby zdarzyło się, że ktoś nie zdąży na pociąg ma w zanadrzu całą siatkę regularnie kursujących autobusów nocnych bądź minibusów.

Co prawda jak do tej pory nie znam jednoznacznych naukowych wyjaśnień dlaczego w krajach azjatyckich pracuje się tak długo i ciężko, ale po lekturze wielu książek na temat kultury organizacji w Azji mam swoje osobiste przypuszczenia. Po pierwsze, kultury azjatyckie tradycyjne są kulturami kolektywnymi (Hofstede, 2001), a przynajmniej były przez wiele, wiele wieków.  Oznacza to, że więzi społeczne są bardzo silne i rozległe. Ludzi poczuwają się do odpowiedzialności za innych. Praca oznacza zatem wspólne dążenie do określonego celu, a sukces grupy przekłada się na sukces jednostki. Z tego względu kultury azjatyckie będą się również cechowały wysokim stopniem lojalności. Być może jest tak, że właśnie lojalność wobec firmy sprawia, że ludzie nie kwestionują długich godzin pracy i z wielką starannością wykonują polecenia szefa. Jest jednak druga strona medalu odpierająca ten argument, rotacje w firmach w Hong Kongu są na dużo wyższym poziomie niż np. w Europie. Może jednak mieć to związek z faktem, że w wyniku działania tutaj efektu skali dynamika rynków, a przez to rynku pracy jest znacznie bardziej ożywiona.

Kolektywizm wiążę się dla mnie również z pojęciem guanxi (关系), czyli koncepcji nie do końca jasnej dla kultur zachodnich. Guanxi oznacza relacje, połączenie. Ja obserwując wiele znanych mi Chińczyków z młodszego i starszego pokolenia widzę to jako odpowiedzialność za drugą osobę; jako osobiste zaangażowanie w los bliskich osób. Można to pomylić z nepotyzmem, obsadzaniem stanowisk w miejscu pracy narzeczonymi czy kuzynostwem w Chinach. Sprawa jednak ma dużo głębszy wydźwięk. To złożona sieć ludzkich relacji przez którą obcym trudno się przebić. Wyróżnia się dwie kategorie guanxi: guanxi krwi oraz guanxi towarzyskie (Ju, 1996). Dla Chińczyków guanxi jest konceptem bardzo praktycznym, którym potrafią się umiejętnie posługiwać w sytuacjach, w których wymagana jest kooperacja z innymi ludźmi.

download (1)

Kolektywizm dla mnie wyraża się również w zagospodarowaniu przestrzennym miejsc pracy. Praktykowany większości firm międzynarodowych open space tutaj nabiera innego znaczenia. Chińskie biura (nie mówię tutaj o biurach w firmach typowo międzynarodowych, w których w Hong Kongu jest masa, ale raczej o firmach lokalnych) są raczej ciasne i małe, ludzie skupiają się blisko siebie na niewielkich biurkach. Biurka pełne są stosów dokumentów i segregatorów. Z perspektywy Europejczyka, można powiedzieć, chaos. W tym całym chaosie jednak jest porządek. Chińczycy działają na ogół sprawnie i wykonują swoją pracę bardzo staranie.

Referencje => Książki, które polecam osobą zainteresowanym kulturą w Azji

Hofstede, G. H. (2001). Culture’s consequences: Comparing values, behaviors, institutions, and organizations across nations. Thousand Oaks, Calif: Sage Publications.

Ju, Y. (1996). Understanding China: Center stage of the Fourth Power. Albany (N.Y.: State University of New York Press.

Reklamy

7 uwag do wpisu “OT-ing – o kulturze pracy w Azji

  1. Ale w Polsce też nie wychodzi się z pracy przed 18, a praca do 19/20 jest normalna, a jeśli trzeba to dłużej – to takie moje doświadczenia :). Czyżbyśmy się zbliżali do Azji? 🙂

    1. Nie akurat z tym się nie moge zgodzić. Praca w Europie na ogol w porownaniu z Azja jest wychillowana. Wydaje sie to niemożliwe ale wszyscy Europejczycy pracujący tutaj zdają sie to potwierdzać.

  2. Ja bym się zgodził z tym że praca w Azji jest do dużo późniejszych godzin. Na przykład siedząc w pracy do 23 nadal nigdy nie jestem ostatnią osobą w biurze. A nawet jak przyjdę do biura w Niedzielę to i tak siedzą tam ze 2-3 inne osoby (z 20). Biorąc pod uwagę że to uniwersytet i nikt im po piętach nie depcze co do tego kiedy wychodzą, ba nikt tego nawet nie sprawdza, trzeba przyznać że jest w tej tendencji coś więcej niż przymus. Z drugiej strony dla europejczyków to zupełnie inna sprawa, siłą rzeczy jeśli inni doktoranci na moim uniwersytecie siedzą w pracy do północy to żeby nie wypaść na tym tle blado też muszę poświęcić więcej czasu niż normalnie.

  3. Mysle ze nie powinnas pisac ‚w Azji’, bo Azja to tez Indie, Uzbekistan, Papua NG czy Rosja :), a piszesz tylko o dalekim wschodzie.(ale nawet w Chinach kontynentalnych jest troche inaczej niz w HKG)
    Ale ogolnie bardzo fajny blog:) No i zazdroszcze, moje ulubione miasto w Azji.
    Pozdrawiam
    tp

    1. Witaj Tomku,

      Przyznaję Ci rację. Trochę się zaagalopowałam używając określenia Azja, kiedy mówię tylko o wybranych krajach. Nie mniej jednak, myślę, że Indie, Pakistan, Nepal, Bangladesz to też podobe bardzo długie godziny pracy. Tyle, że tam prawdopodobnie na ogół charakter pracy jest nieco inny. To głównie produkcja – praca fizyczna, gdzie w Hongkongu ten sektor jest zupełnie nierozwinięty i wszystko opiera się na usługach.

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s